ADR - 'Alternative Dispute Resolution' - Termin ten określa wszelkie formy rozwiązywania sporów kontraktowych, które nie są postępowaniem sądowym. Należą do nich 3 pierwsze procedury opisane poniżej, plus dodatkowe 3-4, które są mniej popularne i jedynie wykorzystywane w większych i nietypowych projektach, jak np. budowa wioski olimpijskiej.

Mediation - jest dobrowolną procedurą, obie strony kontraktu muszą się zgodzić na takie rozwiązanie i nie są zobowiązane do akceptacji ustalonych warunków ugody. Procedura odbywa się poprzez wynajęcie akredytowanego mediatora, który organizuje spotkanie obu stron w tym samym czasie i miejscu, lecz w różnych pomieszczeniach. Mediator rozmawia na zmianę z obiema stronami, próbując znaleźć podstawy do kompromisu i ugody. Jeśli ugoda zostaje osiągnięta, na miejscu spisywana jest cywilna umowa, w której strony zobowiązują się do jej przestrzegania.

Choć 'Mediation' jest dobrowolne, to odmowa udziału jest negatywnie postrzegana przez sąd w przypadku późniejszego postępowania sądowego.

Adjudication - Forma rozwiązywania konfliktów kontraktowych istniejąca od 1996 roku i stworzona specjalnie na potrzeby branży budowlanej. Jest ona standardowo wpisana w kontrakty JCT i w przypadku kontraktów pomiędzy dwoma firmami żadna ze stron nie może się na nią nie zgodzić. W przypadku kontraktów z klientami prywatnymi, mogą oni usunąć to rozwiązanie z kontraktu.

Jest to bardzo atrakcyjna forma rozwiązania konfliktów, która charakteryzuje się relatywnie niskim kosztem i krótkim, 4-6 tygodni, czasem orzeczenia. W tym przypadku strony nie muszą osiągnąć kompromisu, orzeczenie jest wydawane przez 'adjudicator', który jest wybrany przez określoną w kontrakcie organizację, zazwyczaj RIBA.

'Adjudicator' jest zazwyczaj ekspertem w spornym zagadnieniu, który uzyskał dodatkowe przeszkolenie prawne. Orzeczenie jest wydawane na podstawie dowodów przedstawionych przez strony, choć 'adjudicator' może również zadawać pytania w celu wyjaśnienia sedna sprawy.

Choć można się od takiej decyzji odwołać do sądu, to jest ona anulowana jedynie w przypadku udowodnienia błędów proceduralnych lub stronniczości.

Procedura ta jest bardzo przyjazna małym wykonawcom budowlanym i będzie szczegółowo opisana a w przyszłych poradnikach.

Arbitration - alternatywa do postępowania sądowego, istniejąca od wielu dziesięcioleci. Początkowo rozwiązanie to było dość proste i tanie, lecz w kilku ostatnich dekadach procedury i koszty zbliżyły się do tych w pełnym postępowaniu sądowym. W przeciwieństwie do 'adjudication' procedury mogą być podjęte dopiero po zakończeniu projektu i nie ma limitu czasowego sprawy. Niezależnie od charakteru stron można zrezygnować z tego rozwiązania w trakcie przygotowywania kontraktu, jednak udział w 'arbitration' odbiera stronom prawo do późniejszego postępowania sądowego w danej sprawie, wydany werdykt jest ostateczny.

Tak jak poprzednie dwa rozwiązania 'arbitration' jest postępowaniem prywatnym i jego przebieg i werdykt jest znany jedynie stronom sporu.

Litigation - jest to termin określający pełne postępowanie sądowne dostępne obu stronom kontraktu, jedynym przypadkiem kiedy strony tracą prawo do takiego rozwiązania to wcześniejsze korzystanie z 'arbitration'.

'Litigation' jest najbardziej kosztowną i najdłuższą formą rozwiązywania konfliktów, w których często małe firmy mają małe szanse wygranej z dużym kontrahentem, ze względu na eskalację kosztów i możliwość apelacji od wyroków sądów niższej instancji. Postępowanie sądowe jest publiczne, informacje odnośnie jego przebiegu i wyrok sądowy są powszechnie dostępne.

Każde z wymienionych powyżej form rozwiązywania konfliktów kontraktowych jest regulowane przez dokładne przepisy prawne i posiada wiele zasad i procedur, które nie mogą być opisane w ramach tego artykułu. W przypadku pytań odnośnie konkretnych problemów prosimy o bezpośredni kontakt, lub zapytanie.