Już 10 lat minęło od śmierci Richarda Seiferta, architekta najbardziej znanego jako twórcę takich londyńskich budynków jak: Centre Point, wieżowca w Drapers Garden, King’s Reach Tower, czy Tower 42. Reubin (bo taki było jego prawdziwe imię) Seifert jest także projektantem budynków komercyjnych i mieszkaniowych w innych miastach Wielkiej Brytanii jak Manchester, Glasgow i Birmingham.

Niemniej, sławę zapewniły mu niewątpliwie projekty powstałe w stolicy, a dodać należy że sławie tej towarzyszyła aura kontrowersji. Dlaczego? Cóż, może zacząć należy od przyjrzenia się jego najbardziej znanym projektom.

Trzy (1963-66) lata trwała budowa wieżowca Centre Point, nazywanego przez niektórych „ulem ze szkła i betonu”.  Mierzący 117 m wysokości wieżowiec przy New Oxford Street, w formie eksperymentalnego brutalizmu musiał robić wrażenie, zresztą robi do dziś. Wtedy, gdy powstawał jego surowość raziła tym bardziej, że wpasowany był w sąsiedztwo budynków w stylu bardziej konserwatywnym. Poza tym, w tej części Londynu ruch uliczny był mocno zagęszczony, toteż postawienie wieżowca nie wydawało się trafionym rozwiązaniem. Jeśli dodamy do tego fakt, ze przez 9 lat Centre Point pozostawał bez najemców, to nie należy chyba dziwić się tym, którzy w budynku widza symbol komercyjnej chciwości, rujnacji krajobrazu urbanistycznego miasta i, jak pisze Ike Ijeh „publiczneg królestwo do robienia prywatnych interesów”.  Parę dekad później krytyka raczej przycichła, a dziś mimo że mówi się o budynku jako symbolu betonowego brutalizmu lat 60., to również wspomina się o nim, jako o symbolu Londynu.

W latach 1966-68 w Brighton powstaje Sussex Heights, 102-metrowy blok mieszkalny, będący najwyższym tego typu obiektem na południowym wybrzeżu. To „najbardziej niedopasowany nowoczesny budynek w mieście” – mówił raczej przychylny Seifertowi architekt Nikolaus Pevsner. Faktycznie, trudno było by Sussex Heights nie gryzł się z pobliskimi budynkami. Dziś zdania na temat bloku są zgoła inne. Postrzega się go, jako luksusowy obiekt mieszkalny, będący wizytówką Brighton.

Powstały jako Natwest Tower, a obecnie znany pod nazwą Tower 42 budowano 9 lat (1971-80), to drugi co do wysokości budynek w Londynie. W 1985 r. wybuchła burza, bo jako część projektu zapowiedziano wyburzenie Gibson Hall. Natwest Tower też musiał robić wrażenie – 183 m i 47 kondygnacji, a dodatkowo przypominał logotyp (nomen omen) NatWestu. W czasie budowy okazało się, że rdzeń budynku będzie musiał być gigantyczny, po jej zakończeniu, że to nie koniec gigantomanii, bo tak potężny budynek ma tyle samo powierzchni biurowej, co stojacy obok niego biurowiec przy Bishopsgate 99, czyli tylko 25 pięter. W 1993 budynkowi „pomogła” bomba IRA, burząca ścianę kurtynową. Bank NatWest wyprowadził się, a budynek udostępniono nowym klientom. Nazwę zmieniono na Tower 42. Dziś ten budynek to wizytówka nie tylko Bishopsgate.

Wyżej wymienione projekty to zaledwie cząstka tego, co do brytyjskiej architektury wniósł Seifert. Prócz wielu jeszcze znanych obiektów jest Seifert twórcą budynków powszechnie mniej znanych, acz cały czas istniejących.
Zresztą, jeśli w Londynie mieszkasz przynajmniej na piątym piętrze o wyjrzysz przez okno, to na 100% zobaczysz któryś z budynków Seiferta.

Artur Wielgus