O kłopotach branży cementowej w Europie wiadomo nie od dziś, jednak od niedawna temat ten powraca na łamy budowlanej prasy. Tu nie chodzi tylko o ogólnoświatowa załamanie, to wszak w różnym stopniu dotknęło każdego, w przypadku cementowców najistotniejsza kwestia to normy emisji dwutlenku węgla. O co, zatem chodzi? Mówiąc najogólniej o to, że po uiszczeniu opłat za emisję CO2 produkcja cementu może się po prostu przestać opłacać.

Cementowcy z Polski wyliczyli, że w latach 2008-12 emisja CO2 towarzysząca produkcji wyniesie w skali roku 12, 8 ton, a więc o dwie tony więcej od limitu przydzielonego przez Komisję Europejską. Nie było, więc wesoło… Jeszcze gorszą nowiną okazała się propozycja Komisji, by branżę cementową włączyć w system aukcjoningu, czyli kupowania pozwoleń na emisję.

Ta decyzja zjednoczyła europejskich producentów cementu. W ubiegłym roku zaczęły się działania mające na celu wyłączenie branży z systemu aukcjoningu. Według raportu Boston Consulting Group wynikało, że jeżeli, przykładowo po 2012 roku cena pozwolenia na emisję Tony dwutlenku węgla osiągnie 23 euro, to produkcja klinkieru w Polsce przestanie być w ogóle opłacalna.

Powstaje pytanie: czy, zatem nie lepszym rozwiązaniem byłby import cementu? Wydaje się, że nie, bo import następowałby z krajów nieprzestrzegających europejskich norm emisji, więc mijałoby się to z celem. Jeżeli weźmiemy pod uwagę import z krajów afrykańskich, czy wschodnich, to prócz emisji towarzyszącej produkcji dochodzi jeszcze ta podczas transportu materiału.

Luis Miguel Cantu, prezes Cemex Polska mówi: - Jeżeli zostanie uwzględnione stanowisko koalicji cementowni europejskich, to system dodatkowych zakupów CO2 na aukcji nie znajdzie dużego przełożenia na wzrost cen naszych produktów. Ale jeżeli będziemy musieli kupować większe limity, niż się spodziewamy, to produkcja w Polsce przestanie być opłacalna.

Andrzej Balcerek, prezes Stowarzyszenia Producentów Cementu obawia się także takiego obrotu rzeczy: - Wszyscy zadajemy pytanie, czy koszty emisji CO2 przeniosą się na klienta. Raczej nie, ale towarzyszyć temu będą inne podwyżki, szczególnie cen energii elektrycznej i węgla, które tak boleśnie nas dotknęły już w tym roku, zatem cement może się stać wkrótce bardzo drogim materiałem budowlanym.

Euro, inwestycje i Bruksela

Fachowcy szacują, że w latach 2011-12 zużycie cementu wzrośnie w Polsce do 20 mln ton rocznie. Większe zapotrzebowanie jest powiązane z budowlanymi projektami Euro 2012. Obecnie Polska produkuje 18 mln ton cementu rocznie, ale zadaniem Andrzeja Balcerka można podnieść produkcję do 22-24 mln ton.
Na tle innych krajów-producentów Polska branża nie ma się tak źle. To fakt, że dynamika spadła, o 2-3% lecz jest to niewielki spadek w porównaniu z Hiszpanią, czy Irlandią, gdzie wynosił on 40%.

Rynek nie ma się, więc aż tak źle i niektórzy twierdzą, że jest teraz dobry czas na inwestycje.

Cementowcy zgodnie mówią, że kierują teraz swą uwagę na Brukselę, wszak z stamtąd przyjdzie odpowiedź, która albo stworzy branżę na nowo, lub zamknie ją zupełnie.

Artur Wielgus